Mất ngủ là gì? Nguyên nhân, tác hại và cách điều trị hiệu quả

Mất ngủ lại đang trở thành căn bệnh phổ biến, có thể gặp ở nhiều người và nhiều lứa tuổi khác nhau. Mất ngủ có tác hại gì, cách điều trị như thế nào? Hãy cùng tham khảo bài viết dưới đây để hiểu rõ hơn về nguyên nhân, triệu chứng cũng như cách chữa trị bệnh lý này.

Mất ngủ là gì?

Giấc ngủ có một vai trò đặc biệt quan trọng trong đời sống tinh thần của mỗi người. Một người chỉ thực sự có sức khỏe khi có một giấc ngủ trọn vẹn và khoa học. Thông thường, mỗi người cần ngủ từ 7 – 10 giờ một ngày, khi ngủ đủ, người bệnh sẽ cảm thấy tinh thần sảng khoái, cơ thể tràn đầy năng lượng khi thức dậy.

Hiện nay, tình trạng mất ngủ lại đang diễn ra phổ biến và thường xuyên, gây ra không ít những phiền toái, mệt mỏi cho người bệnh. Bạn đã từng có nghe hay trực tiếp trải qua vài ba lần mất ngủ? Vậy bạn có biết mất ngủ là gì?

Mất ngủ là tình trạng rối loạn giấc ngủ ở thể nhẹ, người bệnh khi ngủ thường chập chờn, không có cảm giác sâu giấc, ngủ mà như thức do lí trí vẫn tỉnh táo. Ở một số người, mất ngủ lại là tình trạng trằn trọc, khó đi vào giấc ngủ, thức dậy sớm và cảm thấy mệt mỏi khi thức dậy.

Tình trạng mất ngủ kéo dài gây ra những ảnh hưởng không nhỏ tới chất lượng đời sống của người bệnh. Bạn sẽ luôn trong trạng thái mệt mỏi, uể oải, không có sức lực khi mất ngủ chỉ trong thời gian một vài ngày. Khi mất ngủ kéo dài tới vài tuần, vài tháng người bệnh sẽ có cảm giác căng thẳng, bí bách và bực bội. Lâu dài sẽ gây ra những hậu quả nhất định tới sức khỏe, tinh thần của người bệnh.

Mất ngủ

Các dạng mất ngủ thường gặp

Dựa trên các triệu chứng của mỗi người cũng như thời gian mất ngủ mà bệnh được chia làm 2 dạng là: Mất ngủ tạm thời và mất ngủ mãn tính.

Mất ngủ tạm thời

Là tình trạng người bệnh bị mất ngủ trong một hoặc vài ngày. Tình trạng này còn được gọi là rối loạn giấc ngủ do nhiều nguyên nhân như: stress, sử dụng chất kích thích như café, chè, ngày ngủ quá nhiều … Mất ngủ cấp tính sẽ biến mất khi người bệnh biết được nguyên nhân và hạn chế các tác nhân dẫn tới mất ngủ.

Mất ngủ mãn tính

Tình trạng người bệnh mất ngủ lâu ngày từ vài tuần, thậm chí tới vài tháng được gọi là bệnh mãn tính. Người bị mất ngủ mãn tính luôn trong tình trạng thiếu ngủ, cảm thấy mệt mỏi, sức khỏe bị ảnh hưởng nặng nề dẫn tới suy kiệt.

Nguyên nhân dẫn tới mất ngủ mãn tính có thể do stress lâu ngày, người bị trầm cảm, bị các bệnh lý cần sử dụng thuốc và gây khó ngủ, đau đầu say gáy…Mất ngủ kéo dài có thể kiến người bệnh sa sút về tinh thần, thậm chí đột quỵ.

Nguyên nhân gây mất ngủ

Việc xác định được nguyên nhân dẫn tới mất ngủ được xem là vô cùng quan trọng. Chỉ khi tìm hiểu được nguyên nhân cụ thể thì người bệnh mới có thể được điều trị đúng hướng và kịp thời.

Thực tế, giấc ngủ chịu tác động của rất nhiều yếu tố khách quan và chủ quan. Vì vậy, khi xác định nguyên nhân mất ngủ thường không dễ dàng, có rất nhiều nguyên nhân dẫn tới tình trạng này. Phổ biến nhất có thể kể tới như:

Stress về tinh thần, người bệnh gặp áp lực

Việc thường xuyên chịu các áp lực về công việc, gia đình hay các vấn đề trong cuộc sống khiến người bệnh rơi vào stress. Suy nghĩ nhiều cộng thêm tinh thần không thoải mái khiến bạn bị căng thẳng, từ đó dẫn tới mất ngủ.

Do thói quen sinh hoạt

Thường xuyên thức khuya, sử dụng điện thoại hay làm việc khiến lịch sinh học bị đảo lộn. Người bệnh có thói quen ngủ muộn, lâu ngày dẫn tới mất ngủ.

Do ăn quá nhiều

Ăn nhiều trước khi đi ngủ gây ra một áp lực lớn với dạ dày và cơ thể. Bạn sẽ cảm thấy ấm ách, khó chịu khi nằm, thậm chí gặp các cơn đau dạ dày khiến bạn cảm thấy trằn trọc, từ đó khó đi vào giấc ngủ.

Gặp sự rối loạn về tinh thần

Tình trạng rối loạn lo âu, căng thẳng về tinh thần sau khi gặp một cú sốc hay đang quan tâm, suy nghĩ giải quyết một vấn đề cũng làm bạn khó vào giấc ngủ, người mệt mỏi.

Nguyên nhân gây mất ngủ

Do sử dụng thuốc

Nhiều loại thuốc có tác dụng phụ gây mất ngủ. Vì vậy nếu đang sử dụng thuốc để điều trị bệnh và có kèm theo triệu chứng mất ngủ, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về tác dụng phụ của thuốc để có hướng điều trị đúng đắn.

Mắc bệnh rối loạn giấc ngủ

Nguyên nhân dẫn tới rối loạn là do người bệnh bị ngưng thở khi ngủ, bồn chồn quá mức, lo âu lâu ngày cũng dẫn tới tình trạng này.

Sử dụng quá nhiều chất kích thích

Các chất kích thích như cafe, rượu, nicotin … không chỉ gây ra những tác động xấu tới sức khỏe của con người mà còn khiến bạn dễ rơi vào trạng thái mất ngủ. Sự tỉnh táo quá mức dễ dẫn tới căng thẳng, khó ngủ làm thần kinh phải chịu áp lực lớn trong thời gian dài.

Tuổi tác

Tuổi càng cao thì thời gian ngủ của mỗi người càng ít đi. Vì vậy người cao tuổi thường bị mất ngủ.

Không tham gia các hoạt động thể chất

Việc ít vận động khiến năng lượng của cơ thể không được giải phóng, bạn sẽ khó có được giấc ngủ ngon.

Do bệnh lý

Đi tiểu đêm nhiều, thoát vị, thoái hóa xương khớp, đau răng….là các bệnh lý gây ra các cơn đau, khó chịu cho người bệnh. Bên cạnh đó còn cản trở khả năng đi vào giấc ngủ của người bệnh.

Triệu chứng mất ngủ

Người bị bệnh mất ngủ thường có một số triệu chứng cụ thể đó là:

  • Khó vào giấc ngủ, trằn trọc khó ngủ.
  • Tỉnh giấc nhiều lần khi ngủ và khó ngủ lại.
  • Giấc ngủ chập chờn, đứt đoạn và cảm giác không sâu giấc. Ngủ nhưng người bệnh có cảm giác như mình đang tỉnh táo.
  • Mệt mỏi sau khi thức dậy.
  • Đi tiểu đêm nhiều lần.
  • Dậy sớm và ngủ muộn.

Các triệu chứng của bệnh mất ngủ thường rất dễ nhận biết, vì vậy người bệnh cần thăm khám khi các triệu chứng xuất hiện nhiều và lâu ngày, để tránh tình trạng mất ngủ trở nên mãn tính. Khi mất ngủ trở nên nặng và mãn tính, người bệnh cần sự can thiệp của thuốc để có thể duy trì giấc ngủ. Bên cạnh đó, khả năng bị trầm cảm cũng rất cao.

Triệu chứng mất ngủ

Tác hại của mất ngủ

Chắc hẳn sau vài ngày mất ngủ, bạn sẽ cảm thấy mệt mỏi và khó chịu, làm việc không hiệu quả, người không có sức sống. Đây chính là hậu quả của việc mất ngủ. Tác hại của mất ngủ thường có biểu hiện rõ ràng, người bệnh không khó để nhận biết, phát hiện ra các tác hại này.

Mất ngủ kéo dài lâu ngày là tiền đề cho một loạt các căn bệnh nguy hiểm cho sức khỏe của con người như:

Tăng nguy cơ bị đột quỵ, ảnh hưởng tới não

Thống kê cho thấy khoảng 25% bệnh nhân mất ngủ  sẽ có những ảnh hưởng tới não, làm teo nào và làm gia tăng nguy cơ bị đột quỵ. Người bị mất ngủ có nguy cơ bị đột quỵ cao hơn. Đặc biệt, nếu giấc ngủ ít hơn  5 giờ mỗi ngày ở người trẻ tuổi, thì nguy cơ bị đột quỵ gấp 8 lần so với người bình thường.

Rối loạn về tinh thần và cảm xúc

Người bị mất ngủ lâu ngày dễ dẫn tới sự bế tắc về tinh thần, luôn cảm thấy lo âu, suy nghĩ tiêu cực và dễ rơi vào trạng thái trầm cảm. Theo thời gian, người bệnh sẽ bị suy nhược về thần kinh, cơ thể suy kiệt, sức khỏe bị ảnh hưởng một cách nghiêm trọng.

Dễ thừa cân, béo phì

Mất ngủ làm thay đổi nhịp sinh học của người bệnh, thay đổi khả năng tư duy của não bộ, khiến bạn thường xuyên cảm thấy đói. Bên cạnh đó, khi không ngủ người bệnh thường có xu hướng ăn để đáp ứng nhu cầu của cơ thể. Từ đó dễ dẫn tới thừa cân và béo phì.

Ảnh hưởng tới làn da

Sự lão hóa và mất ngủ có mối quan hệ mật thiết với nhau. Người thường xuyên ngủ không đủ khiến quá trình lão hóa xảy ra nhanh hơn. Làn da bị ảnh hưởng nặng nề khiến da bị khô, thiếu săn chắc, nám, sạm da. Ngoài ra, người bị mất ngủ còn xuất hiện tình trạng nổi mụn, dị ứng ở độ tuổi trung niên.

Ảnh hưởng tới tim mạch

Ngủ không đủ khiến tim làm việc trong thời gian dài và không có được sự nghỉ ngơi khiến thần kinh căng thẳng, tạo nên sự quá tải cho toàn bộ cơ thể. Tạp chí tim mạch châu Âu đã nghiên cứu và thấy rằng, người có giấc ngủ không đảm bảo chiếm 48% tỉ lệ những người tử vong do các bệnh lý về tim.

Suy giảm chức năng sinh lý

Ngủ không đủ giấc làm giảm lượng testosterone được tiết ra trong cơ thể nam giới. Từ đây chức năng, ham muốn sinh lý bị suy giảm, gây ra tình trạng rối loạn cương dương, xuất tinh sớm…

Tăng nguy cơ mắc bệnh lý về ung thư

Sự gián đoạn về giấc ngủ làm tăng khả năng mắc bệnh ung thư ở người bệnh. Phổ biến nhất là ung thư vú, ung thư dạ dày và ung thư đại tràng.

Tác hại của mất ngủ

Điều trị mất ngủ như thế nào?

Làm thế nào để điều trị mất ngủ chắc hẳn cũng là điều mà nhiều người bệnh quan tâm. Cải thiện được tình trạng mất ngủ sẽ giúp bạn có thêm năng lượng, đảm bảo cả về sức khỏe và tinh thần. Người bệnh có thể thay đổi các thói quen ngay tại nhà để cải thiện tình trạng mất ngủ. Cụ thể như:

Thay đổi nhịp sinh học

Thay đổi thói quen làm việc, hạn chế thức khuya, lên kế hoạch về giờ ngủ và thức dậy…là điều đầu tiên mà những bệnh nhân mất ngủ được tư vấn nên thực hiện. Việc thay đổi nhịp sinh học và cố gắng có một giấc ngủ lành mạnh sẽ giúp cải thiện tình trạng mất ngủ một cách hiệu quả.

Học cách thư giãn

Hãy dành thời gian nghỉ ngơi khi cảm thấy quá căng thẳng, mệt mỏi để giảm bớt áp lực cho bản thân. Tập hít thở, tập thiền hay tham gia các bài tập thể dục sẽ giúp bạn thư thái, thoải mái hơn. Tập thể dục không chỉ giúp bạn tiêu hao bớt năng lượng dư thừa mà còn giúp cơ thể trở nên phấn chấn, dễ ngủ hơn.

Không sử dụng các chất kích thích

Khi tình trạng mất ngủ kéo dài hãy hạn chế các chất kích thích trong thực đơn của bạn. Sự có mặt của cafein, nicotin sẽ làm căn bệnh mất ngủ của bạn trở nên nặng hơn. Phần lớn các chất kích thích đều mang tới sự tỉnh táo, vì vậy sẽ dễ dẫn tới sự căng thẳng thần kinh, gây ra chứng mất ngủ.

Điều trị mất ngủ

Không ngủ quá nhiều trong ngày

Ngủ quá nhiều vào ban ngày sẽ khiến giấc ngủ đêm của bạn không được đảm bảo và khó sâu giấc. Tuyệt đối không ngủ sau 3 giờ chiều và không ngủ trưa nhiều hơn 30 phút nếu bạn đang bị mất ngủ.

Tìm hiểu lại các tác dụng phụ của thuốc nếu đang sử dụng

Nếu bạn đang bị bệnh lý và có sử dụng thuốc. Hãy kiểm tra lại và chắc chắn rằng thuốc bạn đang dùng không phải là nguyên nhân dẫn tới chứng mất ngủ bạn gặp phải.

Thăm khám bác sĩ chuyên khoa

Sau khi thực hiện các liệu pháp trên mà tình trạng mất ngủ vẫn không thuyên giảm hay cải thiện, hãy tới thăm khám các bác sĩ chuyên khoa để có hướng điều trị kịp thời. Thông thường, người bệnh có thể lựa chọn chữa trị theo Đông y hoặc Tây y.

  • Đối với Tây y: Được chỉ định sử dụng các loại thuốc dành riêng cho điều trị mất ngủ mãn tính. Tất cả các loại thuốc này cần được dùng theo chỉ định của bác sĩ chuyên khoa. Sử dụng đúng cách, đúng liều để tránh các tác dụng, biến chứng không mong muốn. Việc dùng thuốc quá liều luôn tiềm tàng những nguy hiểm khó lường, có thể dẫn tới tử vong.
  • Điều trị bằng Đông y: Bạn sẽ được khuyên nên sử dụng các loại dược liệu tốt cho não như hoạt huyết, bổ huyết, thông mạch để giúp lưu thông khí huyết, khắc phục tình trạng mất ngủ.

Dù điều trị theo phương pháp nào, người bệnh cũng cần xác định được chính xác nguyên nhân dẫn tới bệnh lý mất ngủ. Chỉ có vậy, quá trình điều trị mới có thể đi đúng hướng và mang lại hiệu quả thực sự. Điều trị tận gốc mới là điều mà người bệnh nên hướng tới.

Mất ngủ là bệnh lý thường gặp và tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hại đối với sức khỏe của con người. Việc điều trị tận gốc căn bệnh này là điều cần thiết và nên được thực hiện nhanh chóng để làm giảm các tác hại của bệnh đối với sức khỏe con người. Hi vọng bạn đọc đã có thêm cho mình những thông tin bổ ích cũng như lựa chọn được cho mình phương pháp điều trị bệnh phù hợp, hiệu quả nhất qua nội dung bài viết trên đây.

Bình Luận

Your email address will not be published. Required fields are marked *